bilmediklerimiz enflasyon emeklilik ötv döviz deva akp chp mhp covid korona virüs gazete manşetleri haber
DOLAR
9,2620
EURO
10,7921
ALTIN
526,44
BIST
1.410
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul
Sağanak Yağışlı
17°C
İstanbul
17°C
Sağanak Yağışlı
Pazartesi Sağanak Yağışlı
18°C
Salı Sağanak Yağışlı
18°C
Çarşamba Parçalı Bulutlu
18°C
Perşembe Parçalı Bulutlu
17°C

Tam 41 yıl geçti! 650 bin kişi gözaltına alındı, 14 bin kişi vatandaşlıktan çıkarıldı…

Devrin Genelkurmay Lideri Orgeneral Kenan Cihan öncülüğünde gerçekleşen ve izleri yıllardır silinmeyen darbede 650 bin kişi gözaltına alındı, 7 …

Tam 41 yıl geçti! 650 bin kişi gözaltına alındı, 14 bin kişi vatandaşlıktan çıkarıldı…
12/09/2021 14:10
0
A+
A-

Devrin Genelkurmay Lideri Orgeneral Kenan Cihan öncülüğünde gerçekleşen ve izleri yıllardır silinmeyen darbede 650 bin kişi gözaltına alındı, 7 binden fazla kişi hakkında idam cezası istendi.  

14 BİN KİŞİ VATANDAŞLIKTAN ÇIKARILDI

Siyasi partileri lağveden darbenin akabinde değerli kanunların tamamına yakını değiştirilirken darbe sürecinde açılan 210 bin davada 230 bin kişi yargılandı. Darbeciler, 14 bin kişiyi vatandaşlıktan çıkardı.

BİR SAĞDAN BİR SOLDAN

İdareye el koyan cuntacı askerler, acısı yıllarca sürecek idamların kararını da verdi.

Darbeden sonra birinci idamlar, 8 Ekim 1980’de gerçekleşti. Birinci olarak sol görüşlü Necdet Adalı, akabinde ülkücü Mustafa Pehlivanoğlu idam edildi.

h2YeG 1631437590 0519

17 YAŞINDA İDAM EDİLDİ

Darbeci Kenan Cihan’ın, yaşını büyüterek 17 yaşında astırdığı Erdal Eren için söylediği “Asmayalım da besleyelim mi?” sözü ise yıllarca unutulmadı.

e64IM 1631437398 7205

PEK ÇOK HAYATI KARARTTI

Askeri darbe binlerce insanın hayatında travmalar yaratırken, bugün avukatlık yapan Vejdet Ersoy’un öyküsü de darbe günlerinin acımasızlığını ortaya koyan bir örnek oldu.

UASTW 1631436739 6023

11 YIL CEZAEVİNDE KALDI 94’TE FAKÜLTEYİ BİTİRDİ

12 Eylül darbesinde 22 yaşında iken MHP davasından cezaevine giren Ersoy, 11 yıl cezaevinde yattıktan sonra onur problemi yaparak 1994’te fakülteyi bitirdi ve stajını tamamladı. Birebir yıl avukatlık ruhsatını alarak yarım bıraktığı hayalini tamamlamayı başardı.

POLİTİKLER ADETA REHİN ALINDI

Politikler adeta rehin alınarak milletvekillikleri düşürüldü ve aylarca mahkeme salonlarında olmak zorunda bırakıldı.

EC6fz 1631437244 9242

BAŞBAKAN MİSAFİRHANEDEN ALINARAK ASKERİYEYE GETİRİLDİ!

12 Eylül askeri darbesiyle milletvekilliği sona eren ve gözaltına alınan Başbakan Süleyman Demirel (sağda) ve CHP Genel Lideri Bülent Ecevit (solda ) eşleri Nazmiye Demirel (sağ 2) ve Rahşan Ecevit (sol 2) ile birlikte kaldıkları Çanakkale Gelibolu Hamzaköy’deki Türk Silahlı Kuvvetleri misafirhanesinden 11 Ekim 1980’de alınarak Etimesgut Askeri Havaalanı’na getirildi.

CjsI5 1631437225 4726

DARBE NASIL GERÇEKLEŞTİ?

Türkiye Cumhuriyeti tarihinin buyruk komuta zinciri içinde gerçekleştirilen son askeri darbesi 12 Eylül, idam, makus muamele ve insan hakları ihlalleriyle zihinlerdeki yerini koruyor.

TRT Radyosunda 12 Eylül sabahı İstiklal Marşı’nın akabinde çalınan Harbiye Marşı ve periyodun Genelkurmay Lideri Orgeneral Kenan Cihan imzalı Ulusal Güvenlik Kurulu “bir numaralı” bildirisinin okunmasıyla, demokrasiye vurulan darbe resmen ilan edilmiş oldu.

12 Eylül karanlığına giden sürecin hazırlıkları Haziran 1980’den itibaren Genelkurmay Başkanlığı Karargahı’nda yapılmaya başlandı. Kod adı “Bayrak Harekatı” olarak belirlenen darbe planının uygulanması için ordu kumandanlarına 11 Temmuz saat 04.00’te harekete geçilmesi buyruğu verildi.

HzBFt 1631437268 5001

Süleyman Demirel’in başbakanlığındaki hükümetin 2 Temmuz’da güvenoyu almasıyla darbeciler bu planı erteledi.

Tarihler 12 Eylül’ü gösterdiğinde plan, tıpkı isimle sabaha karşı uygulandı ve darbeciler ülke idaresine el koydu.

Emir-komuta zinciri içinde gerçekleştirilen bu darbe, 27 Mayıs 1960 darbesi ve 12 Mart 1971 muhtırasının akabinde Silahlı Kuvvetlerin idareye üçüncü sefer açık müdahalesi olarak tarihteki yerini aldı.

MECLİS LAĞVEDİLDİ

Darbeciler Genelkurmay Lideri Orgeneral Kenan Cihan, Kara Kuvvetleri Kumandanı Orgeneral Nurettin Ersin, Hava Kuvvetleri Kumandanı Orgeneral Tahsin Şahinkaya, Deniz Kuvvetleri Kumandanı Oramiral Nejat Tümer ve Jandarma Genel Kumandanı Orgeneral Sedat Celasun’dan oluşan Ulusal Güvenlik Kurulu, bütün yetkileri ele aldı..

Anayasayı uygulamadan kaldıran darbeciler, akabinde TBMM’yi lağvederek antidemokratik faaliyetlerine devam etti.

1MSO3 1631437378 9001

Ülke genelinde sıkıyönetim ilan edildikten sonra sivil toplum kuruluşlarını gaye alan darbeciler, Türk Hava Kurumu, Çocuk Esirgeme Kurumu ve Kızılay dışındaki derneklerin faaliyetlerini durdurdu.

Siyasi partilerin kapısına kilit vuran darbeciler, Süleyman Demirel ile Bülent Ecevit’i Hamzakoy’a, Necmettin Erbakan ile Alparslan Türkeş’i ise Uzunada’ya sürgüne göndererek siyasi yasaklar getirdi.

“ASMAYALIM DA BESLEYELİM Mİ?”

Ülkeye karanlık günler yaşatan darbeciler, acısı yıllarca hafızalardan silinmeyecek idam kararlarının da mimarı oldu.

Darbeden sonra birinci idamlar, 9 Ekim 1980’de gerçekleşti. Sol görüşlü Necdet Adalı, akabinde ülkücü Mustafa Pehlivanoğlu idam edildi.

Darbe öncesinde bir askeri inzibat erini öldürdüğü gerekçesiyle karar giyen 17 yaşındaki Erdal Eren, 19 Mart 1980’de idama mahkum edildi.

FZrRa 1631437450 9362

Darbeci Kenan Cihan’ın 17 yaşında astırdığı Erdal Eren için söylediği “Asmayalım da besleyelim mi?” sözü ise hafızalardaki yerini koruyor.

Eren’in idam kararı, Yargıtay tarafından iki defa iptal edilmesine karşın, Ulusal Güvenlik Konseyince onaylanan kararla ve yaşı büyütülerek 13 Aralık 1980’de Ankara Ulucanlar Cezaevi’nde infaz edildi.

Kanlı uygulamaların yanı sıra demokrasinin askıya alındığı süreçte 650 bin kişi gözaltına alındı, açılan 210 bin davada 230 bin kişi yargılandı, 7 binden fazla kişi için de idam cezası istendi. 517 kişinin “ölüm cezasına” çarptırıldığı süreçte, 50 kişi idam edildi.

Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlığından 14 bin kişinin çıkarıldığı bu periyotta, yaklaşık 100 bin kişi “örgüt üyesi olma” suçundan yargılandı, 30 bin kişi ise “sakıncalı” olduğu savıyla işlerinden edildi.

Kültür ve sanat hayatının da maksat alındığı bu periyotta, yaklaşık bin sinema tekrar sakıncalı bulunduğu için yasaklandı, 4 bine yakın öğretmen ve yüzlerce üniversite görevlisinin işine son verildi. Onlarca gazeteci hakkında binlerce yıla varan mahpus cezaları istendi.

İnsanlık onurunu hiçe sayan uygulamaların mimarları kelamda Ulusal Güvenlik Kurulu üyesi darbeci generallerin belirlediği Müracaat Meclisinin hazırladığı anayasa, 1982’de “güdümlü” referandumla yüzde 92’lik “evet” oyu aldı.

Darbenin baş aktörü Cihan ve öbür darbecilerin ömür uzunluğu yargılanmasını engelleyen “geçici 15’inci madde” de darbe anayasasına dahil edilmişti.

XYlsh 1631437484 0443

DARBECİLER HAKKINDA DAVA

“Milli Güvenlik Kurulu üyelerinin yargılanamayacağı”na dair anayasanın süreksiz 15’inci unsuru, 12 Eylül 2010’daki referandumun akabinde kaldırıldı.

Akabinde Türkiye’nin dört bir tarafından, darbenin sorumluları ile bu bireylerin buyruk ve talimatlarını uygulayanlar hakkında kabahat duyuruları yapıldı.

O devir hayatta olan Cihan ile eski Hava Kuvvetleri Kumandanı Tahsin Şahinkaya hakkında Ankara Cumhuriyet Başsavcılığınca soruşturma başlatıldı.

Cihan ve Şahinkaya hakkında hazırlanan iddianamenin Ankara 12’nci Ağır Ceza Mahkemesince 10 Ocak 2012’de kabul edilmesiyle, Türkiye tarihinde birinci sefer bir darbenin sorumluları yargı önüne çıkarıldı.

İki darbeci, ”Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın tamamını yahut bir kısmını değiştirmeye yahut ortadan kaldırmaya ve anayasa ile teşekkül etmiş olan Türkiye Büyük Millet Meclisini ortadan kaldırmaya yahut misyonunu yapmasına pürüz olmaya cebren teşebbüs etmek” ile suçlandı.

6hwlm 1631437572 7986

Sıhhat gerekçesiyle duruşmalara katılmayan Cihan ve Şahinkaya, telekonferans aracılığıyla yaptıkları savunmalarında suçlamaları kabul etmedi, kurucu iktidar olduklarını, mevcut mahkemelerin kendilerini yargılayamayacağını öne sürdü.

Devam eden davada, Ankara 12’nci Ağır Ceza Mahkemesi maddeyle kapatılınca evrak Ankara 10’uncu Ağır Ceza Mahkemesine devredildi.

Mahkeme, 18 Haziran 2014’te Cihan ve Şahinkaya’yı, 1979’da verdikleri muhtırayla “anayasa ve TBMM’yi ortadan kaldırmaya ve vazifesini yapmasını engellemeye teşebbüs”, 1980’de de cebren “anayasayı tağyir, tebdil yahut ilgaya ve bu kanun ile teşekkül eden TBMM’yi ıskat ve cebren men” suçundan ağırlaştırılmış müebbet mahpus cezasına çarptırdı.

Mahkeme, takdiri indirimle cezayı müebbet mahpusa çevirdi.

Cihan ve Şahinkaya hakkında, Askeri Ceza Kanunu’nun “askeri rütbelerin sökülmesi”ne ait 30’uncu hususunun de uygulanmasına karar verildi.

Kararın akabinde sanık avukatları, kararı temyiz etti. Evrak Yargıtaydayken Cihan, 10 Mayıs 2015’te 98 yaşında, Şahinkaya ise 9 Temmuz 2015’te 90 yaşında öldü.

Yargıtay 16’ncı Ceza Dairesi, temyiz incelemesinde, sanıkların vefatları nedeniyle davanın düşürülmesine karar verdi.

Cpk7C 1631437511 5668

YARGITAYIN İKİNCİ BOZMA KARARI

Belgeyi yine görüşen lokal mahkeme, karara uyarak düşme kararı verdi ve evrak tekrar Yargıtay 16’ncı Ceza Dairesine geldi. Daire, lokal mahkemenin kararını bu kere de yöntem tarafından bozdu..

Bozma kararında, lokal mahkemenin münasebetinde lehe olan kanunun 765 sayılı Türk Ceza Kanunu (TCK) kararları olduğu belirtilmesine rağmen, karar fıkrasında 5237 sayılı TCK ve Ceza Muhakemesi Kanunu kararları uyarınca karar verilmesi suretiyle münasebet ile karar ortasında karışıklığa neden olunmasının kanuna alışılmamış olduğu belirtildi..

Ceza dairesinin bozma kararına uyan mahkeme, Cihan ve Şahinkaya hakkındaki kamu davasının vefat nedeniyle “ortadan kaldırılmasına” karar verdi..

W4Xmt 1631437527 953

Yargıtay 16’ncı Ceza Dairesinin sanıklar hakkında verilen kararı yol tarafından bozmasının akabinde 12 Mayıs 2019’da tekrar yargılama yapan Ankara 10’uncu Ağır Ceza Mahkemesi, bu defa Cihan ile Şahinkaya hakkında “kamu davasının ortadan kaldırılmasına” karar verdi..

Ayrıyeten Cihan ve Şahinkaya’nın mal varlıklarına el konulması ve sanıkların TSK’den çıkarılması ile rütbelerinin geri alınmasına yer olmadığına hükmedildi.

KAYNAK: TAKVİM

ETİKETLER: , , , ,
Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.