bilmediklerimiz enflasyon emeklilik ötv döviz deva akp chp mhp covid korona virüs gazete manşetleri haber
DOLAR
13,5300
EURO
15,3300
ALTIN
789,71
BIST
1.979,83
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul
Az Bulutlu
4°C
İstanbul
4°C
Az Bulutlu
Çarşamba Parçalı Bulutlu
8°C
Perşembe Yağmurlu
10°C
Cuma Karla Karışık Yağmurlu
2°C
Cumartesi Karla Karışık Yağmurlu
2°C

Prof. Dr. Özer: Toplum bu gidişatın durması ve değişim istiyor

Prof. Dr. Özer: Toplum bu gidişatın durması ve değişim istiyor
04/12/2021 12:32
0
A+
A-

Türkiye’de ekonomik gelişmeler, Türk Lirası’ndaki bedel kaybı ve süratle artan hayat pahalılığı son günlerin en çok konuşulan hususları. Muhalefet, hükümetin meseleleri daha çok çıkmaza soktuğunu belirterek erken seçim istiyor. Lakin, iktidar partisi AKP ve Cumhur İttifakındaki ortağı MHP, erken seçime mutlaka karşı çıkıyor. CHP, MYK toplantısında karar verilen mitingler ile erken seçim talebini meydanlara taşımayı hedefliyor. Birinci miting ise CHP’nin güçlü olduğu Mersin’den başlıyor. Pekala, Mersin mitingi ne manaya geliyor ve erken seçim sahiden Türkiye’nin problemlerini çözer mi? Toros Üniversitesi’nden Sosyolog ve Siyaset Bilimci Prof. Dr. Ahmet Özer DW Türkçe’nin sorularını yanıtladı.

DW Türkçe: Kılıçdaroğlu erken seçime davet mitinglerini başlatmak için neden Mersin‘i tercih etti?

Prof. Dr. Ahmet Özer:Büyük bir mitingle çıkış yapmak istiyor. Bir ilgi olduğu da görülüyor. Zira daha evvel Cumhurbaşkanı burada bir miting yapmıştı, çok sönük geçmişti. Bilhassa ekonomik krizin buhrana evrildiği bir süreci yaşıyoruz. Bu nedenle bir erken seçim talebi var. Toplumda da aslında var. Yani toplum artık bu gidişatın durması ve bir değişimin olmasını istiyor. Ama iktidar denediği bu yeni siyasetle kendine nazaran bir çıkış aramaya çalışıyor. O nedenle Kılıçdaroğlu hem buradan bu bildirisi vermek hem de güçlü bir çıkış yapmak üzere Mersin’e geliyor.

Kılıçdaroğlu’nun Türkiye İstatistik Kurumuna (TÜİK) gitmesi ve içeri alınmamasını nasıl değerlendiriyorsunuz?

Kılıçdaroğlu, ana muhalefet partisi önderi ve iktidar adayı. O denli görünüyor ki, ruhsal üstünlük de muhalefete geçti. Gelecekte bu türlü bir devir-teslim kelam konusu olabilir. Doğal olarak gelecekteki onarımı yapabilmek, Türkiye’yi bu cendereden refaha kavuşturabilmek için tahrip edilmiş kurumları düzeltmek, olan biteni anlamak onun da hakkı. O nedenle bu teşebbüsün bu halde engellenmesini hakikat bulmuyorum.

CHP Genel Liderinın TÜİK‘e girememesinin siyaseten manası nedir?

Bu, birebir vakitte gelecekte iktidarın kendi iktidarını daim edebilmek için baskıları artıracağının sinyali olabilir. Zira bir ana muhalefet partisi genel lideri bile bu muameleye muhatap kalıyorsa, o vakit vatandaş neler yaşayabilir diye bir tasa geliyor gündeme. Meğer bu iktidar iş başına gelirken yasaklarla, yolsuzluklarla, yoksullukla savaşacağını belirtmişti. Artık geldiğimiz noktada hem yasaklar var hem yolsuzluklar ayyuka çıkmış durumda hem de yoksulluk arttı. Münasebetiyle bir an evvel Türkiye’nin bu kutuplaşmadan, bu baskı ortamından, bu güvenlikçi siyasetlerden çıkıp, refah üreten ve bu refahı tabana yayan bir hale gelmesi talebi, beklentisi kelam mevzusudur diye düşünüyorum.

İktidar 2023′cilt evvel mutlaka seçim yapılmayacağını söylüyor. Lakin muhalefetin de erken seçim ısrarı var. İktisadın bu türlü olduğu bir durumda seçim mümkün mü?

Türkiye’de gördüğümüz bir grup fay sınırları var. Bunlar nedir? Kürt-Türk, Alevi-Sünni, laik-muhafazakâr bölümler. Son yıllarda bir kutuplaşma gelişti. Artık de bir diğer fay sınırı bilhassa iktisatta yaşanıyor. Cumhurbaşkanı, faiz indirimiyle Türkiye’ye yatırımların geleceği, yatırımlarla birlikte üretimin artacağı, üretimle bir arada istihdamın yükseleceği halinde bir fikre ve modele sahip ve bunda ısrar ediyor. Bu da topluma yüksek enflasyon ve pahalılık olarak yansıyor. Önümüzde de bir seçim var. Varsayalım Cumhurbaşkanı’nın dediği model başarılı olsa bile seçime kadar sonuç vermesi düşünülemez. O halde bunda neden bu türlü ısrar ediyor, bu şimdi anladığımız bir husus değil. Bu hal devam ettiği takdirde muhalefet partilerinden itirazlar yükseldiği üzere toplumdan da birtakım itirazlar yükselecek.

Bu itirazlar ne olacak mesela?

Toplum tek adama dayalı Cumhurbaşkanlığı hükümet sistemini benimsemedi. Bilhassa hem genel lider hem Cumhurbaşkanı’nın birebir şahsiyette toplanmasını istemedi. Ayrıyeten Türkiye bu modelle uçacaktı, çakıldı. Âdem-i merkeziyetçilik olacaktı, merkeziyetçi bir yapıya gidildi. Sıkıntılar çözülecekti çözülmedi. Kürt sorunu mesela çözülüyormuş üzere yapıldı, çözülemedi. Bugün de yok deniliyor. Birebir halde Alevilerle ilgili çalıştaylar yapıldı. O sorun da çözülemedi. Ortadoğu’daki sorunlar başta olmak üzere sıfır sorunlu bir dış siyaset denildi. Bugün Türkiye’nin etrafındaki bütün ülkelerle büyük meseleler yaşadığı bir ortamdan geçiyoruz. Yani içeride ve dışarıda birikmiş olan problemler çözülemedi. Bunları çözmesi gereken, hatta bir değişim yapma vaadi ile gelen AK Parti, değiştirmesi gereken devleti değiştiremedi. Kendisi değişti, ona entegre olmaya, ona adapte olmaya, onun üzere olmaya çalıştı. Bunda doğal MHP’nin de rolünü söylemek lazım. Zira bugün uygulanan güvenlikçi siyasetlerde ısrar eden parti MHP’dir. AK Parti de sayı probleminden ona adeta rehin düşmüş durumda.

Pekala, tüm bu meseleler erken seçimle çözülebilir mi?

Meseleleri çözmesi gereken model ve siyasi partiler maalesef kendileri çözülmesi gereken sorunun bir modülü haline geldiler. Bütün bu meselelerin üstesinden gelecek yeni bir çıkış nedir? Yeni bir çıkış seçimdir. Alışılmış seçim tek başına bir kurtuluş da olmayabilir. Seçim bir fırsat sunuyor. Neyin fırsatını sunuyor? İşte “tedbili yerde ferahlık vardır” deyip yeni bir çıkış, birebir vakitte bu inanç buhranı aşıldığı takdirde iktisadın düze çıkacağı, biraz refaha çıkabileceğimiz umudunu içinde barındırıyor. Ancak tıpkı vakitte bir riski de içinde barındırıyor.

Bu riskler nedir?

Mevcut iktidar geçmişte birtakım vaatlerle işbaşına gelmişti. “Biz Ulusal Görüş gömleğini çıkardık, artık demokrasi orta durak değil” diyerek bir kopuş yaşamıştı. “Biz Avrupa Birliği’ni Hristiyanlar kulübü olarak görmüyoruz. Bir bedeller manzumesidir ve biz gireceğiz” demişti. Sonra, “Biz İslam dinarı telaffuzlarına prestij etmiyoruz, özgür piyasayı uygulayacağız ve Türkiye’yi global iktisada eklemleyeceğiz” demişti. Artık bakıyoruz ki, Ulusal Görüş’e geri dönüş var, Avrupa Birliği’nden kopuş var. Mevcut durumda aslında artık son zamanlardaki uygulamalarda özgür piyasadan da bir geri çekilme, tek kişinin belirlediği, Merkez Bankası’nın bir çeşit zapturapt altına alındığı bir periyoda girdik. Bu da AK Parti’nin aslına rücu ettiğini gösteriyor. Şayet seçim kaybedilirse, şimdiye kadar bir sistem değişikliği, bundan sonra bir rejim değişikliğine giderse yapılacak olan işler atılacak olan adımların meşruiyeti haline getirebilir seçimi.

Muhalefet bu durumda ne yapmalıdır?

Şayet muhalefet meselelerle ilgili hazırlık yapmazsa, seçimi kazandıktan sonraki yol haritasını netleştirmezse, beş-altı parti muhalefet olarak bir koalisyona gelecekse şimdiden temel prensiplerde neler yapacakları konusunda bir muahede yapmazlarsa o vakit gelen gideni aratabilir. O vakit kazanarak kaybetmek kelam konusu olabilir. Bir değişim beklentisi var ve seçim olduğu takdirde bir değişim olacak üzere görünüyor. Fakat burada kıymetli olan değişimin tarafı, suratı, niteliği nasıl olacak? Bunların behemehâl belirlenmesi gerekir ve toplumun önüne bu türlü çıkılması lazım. Bu iki işe fayda, iki fonksiyonu olur. Hem seçimin kazanılmasında işlev oynar. Toplum daha net bir biçimde görür olan biteni. İki, işbaşına geldikten sonra kısa müddette birtakım atılımlarla o onarım periyoduyla bir geçiş süreci bitirildikten sonra rekabetçi periyoda geçilebilir diye düşünüyorum.

Felat Bozarslan / Mersin

© Deutsche Welle Türkçe

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

%d blogcu bunu beğendi:
Enable Notifications    OK No thanks