enflasyonemeklilikötvdövizakpchpmhp
DOLAR
18,8335
EURO
20,2257
ALTIN
1.137,97
BIST
4.186,01
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul
Çok Bulutlu
4°C
İstanbul
4°C
Çok Bulutlu
Perşembe Çok Bulutlu
5°C
Cuma Çok Bulutlu
6°C
Cumartesi Az Bulutlu
7°C
Pazar Çok Bulutlu
8°C

Ekonomistler Artık Kestirim Yapamayacak mı? Dolar Yükselecek Diyenlerle TL’nin Bedel Kaybı Tekrar Gündemde!

Geçen hafta ‘sosyal medya’ ve ‘sansür yasası’ olarak bilinen yasanın geçmesiyle milletlerarası kurumların yayımladığı iki rapor dikkat çekti …

Ekonomistler Artık Kestirim Yapamayacak mı? Dolar Yükselecek Diyenlerle TL’nin Bedel Kaybı Tekrar Gündemde!
17/10/2022 18:18
0
A+
A-
Geçen hafta ‘sosyal medya’ ve ‘sansür yasası’ olarak bilinen yasanın geçmesiyle milletlerarası kurumların yayımladığı iki rapor dikkat çekti. Raporlardan birinde doların dünyada daha paha kazanacağı belirtilirken, başkasında bu yıl dolar karşısında en çok bedel kaybı yaşayan para ünitesinin TL olduğu görünüyordu. Maddeyle ne alakası mı vardı? Geçen yıl dolar 7 lirayken 10 lira olacak diyenlerin mahkemesinin olduğu gün dolar/TL 14 düzeylerindeydi. İktisat ve finansta aslen kestirim, öngörü ve yorum öne çıktığından tartışmalar enteresanlaştı.

Citigroup’un yayımladığı yatırım notunda ekonomik sakinlikte doların “güvenli liman” rolünü almaya devam edeceği öngörülüyor. Fed faiz artış suratını yavaşlatsa dahi dolar doruğa yol almaya devam edecek.

s d217e75dc6c4df591dd2bd5716af3281d14e01d2

BloombergHT’nin aktardığına göre, Citigroup stratejistleri dolar rallisinin global iktisat yine büyümeye dönmeden bitmeyeceğini düşünüyor. Jamie Fahy ile bir grup stratejistin yayımladığı notta ekonomik yavaşlama bitmeden dolar, öbür para ünitelerine nazaran “saklanmak için en inançlı yer” olacak. Global iktisatta “büyüme taban yapmadan dolar zirveye ulaşacak” diyen analistler, dolarda istikamet değişikliği için ana senaryonun değişmesi gerektiğine dikkat çekiliyor.

1972 sonrası en süratli ralli💲

s 62753760a614a55041438db6d8ae628d0a3a7929

ABD Doları’nın gelişmiş 6 ülke para ünitesine karşı bedelini ölçen Dolar Endeksi 2022’de yaklaşık yüzde 18 oranında yükselirken, endeksin ölçülmeye başladığı 1972 yılından bu yana en büyük sıçrama olarak görülüyor. 

Stratejistler, son 20 yılda doların seyrinde global iktisattaki görünümün istikamet çizdiğini söylerken, dolarda doruğun Fed’in faiz indirdiği ve ABD hariç global büyümede taban görüldüğü devirde ulaşılacağını belirtti.

Peki ne olacak dolar karşısında TL’nin halinden evvel ne oldu kısmına bakalım.👇

s 75a255999b8c3a1f38c9388b7123b3b73f4baecf

Uluslararası Para Fonu IMF’nin paylaştığı grafikte de Türk Lirası (TL), 2022 yılında ABD Doları’na karşı en çok paha kaybeden para ünitesi oldu. IMF’nin ‘Ülkeler güçlü dolara karşı ne yapmalı?’ başlıklı Gita Gopinath ve Pierre-Olivier Gourinchas imzalı makalesinde doların 2000 yılı sonrası en güçlü düzeylerinde olduğu, Japon Yeni karşısında yüzde 22, Euro karşısında yüzde 13 paha kazandığı belirtildi.

Güçlü doların enflasyonla gayret eden birçok ülkede işleri yokuşa sürdüğü belirtilirken, hesaplamalara nazaran, dolarda yüzde 10 oranında paha artışı öteki ülkelerde yüzde 1 oranında enflasyon artışına neden oluyor.

s 05ee6daa3f9d471c8a7bf70cdc0f6fbeaa811cc5

Dış ticaret hadlerinde de dolar sayesinde ABD avantajlı pozisyona geçerken, merkez bankalarının rezerv satışlarının süreksiz bir tahlil olduğu da vurgulandı.

Paylaşılan grafikte de Brezilya Reali, Meksika Pesosu ve Peru Nuevo Sol’ü hariç dünyada bütün para ünitelerinin dolar karşısında kıymet kaybettiği görülürken, 2022’de en büyük paha kaybıysa TL’de oldu.

s 9f3fca5279c847c945ae7cfa7082583f96eb01a8

www.imf.org

TL, dolar karşısında bu yıla 13,3721’den başlarken, bugüne kadar yüzde 30’dan fazla bedel kaybederek 18,5874 düzeyinde bulunuyor.

Rezervlerdeki artışla birlikte artan net kusur noksan kalemiyle birlikte gözlerin çevrildiği Rusya’nın da TL’deki tesiri yorumlandı.

s 2558d0607c66dcf523816a1af7c480873ed5bd10

Ekonomist Emrah Lafçı, Problem İktisat Youtube kanalında Büyüteç programında The Economist’in yayımladığı “Why Vladimir Putin and Recep Tayyip Erdogan need each other” makaleyi yorumladı. Lafçı, iki başkanın birbirine olan gereksinimini ticaret artışı ve Türkiye’nin döviz gereksinimi üzerinden ele alırken, Putin’in burada kıymetli olduğunu belirtti. Kaynak: Problem Ekonomi

Türkiye-Rusya münasebetlerinde yaptırım riski var mı?

s c74d8e85454a78ad7279c981285ad31d3bace6de

Ankara Kulislerini yorumlayan gazeteci Erdal Sağlam da yeniden tıpkı kanalda son devir ağır olan Türkiye-Rusya alakalarını, bu ilginin yol açacağı ekonomik yaptırım riskini, tartışılan ödemeler istikrarında BOTAŞ’ın rolünü ve rezervlerde son durumu yorumladı. Seçimlerin yaklaştığı süreçte iktisat idaresinin kredi stratejisine de değinirken, minimum fiyat için de sayı söylem ederek 9 bin liraya işaret etti. Kaynak: Sorun Ekonomi

Dolar/TL’deki seyrin toplumsal medya kanunuyla alakası var mı?

s 95fcfa0d02c5c6e577582db2918524a49c650779

Uğur Gürses, T24’deki ‘Dolar kestirimi yapan ekonomist’ başlıklı yazısında, geçen hafta kabul edilerek meclisten geçen ‘sosyal medya’ yasasında “gerçeğe ters bir bilgiyi kamu barışını bozmaya elverişli biçimde açıkça yayan’ kimselere karşı mahpus öngörülmesi üzerinden yorumladı. Halk ortasında “sansür yasası” olarak bilinen yasanın açıklamalarında ekonomistlerin de ismi geçti. 

Mahir Ünal’ın yasa açıklamasında ‘Dolar öngörüsünde bulunan ekonomist, sarsıntı iddiası yapan bilim adamı bu kabahat kapsamına girmez’ demesinin yorumlayan Gürses, üç yıl evvel bir küme gazeteci ve Twitter kullanıcısının kısaca ‘dolar 10 lira olacak’ resmi olarak da “Türkiye iktisadının istikrarını zayıflatmaya çalıştıkları” formunda dava konusu olmalarını anımsattı.

Davada 6’sı gazeteci 38 kişi 5 yıla kadar mahpus cezasıyla yargılanırken, mevcut maddelere nazaran lakin daha evvel görülmeyen ve kanunda bulunmaya münasebetlerle “Dolar 7 TL yarın tahminen 10 TL olur” diyenlere davalar açılmıştı.

s a53c940b07a10f887427d646fbba30916c781536

Gürses, durumu şöyle anlatıyor:

Peki ne oldu? Ortadan geçen 3 yılın sonunda hepsi beraat ettiler. Dava beraat ile sonuçlandığı gün doların 14,75 TL olduğunu da not edelim.

Örneklerden yola çıkarak Gürses, bir kişinin dolar varsayımı yapması için ekonomist olması gerekmediğini belirtti.

s f7ea1a853dc532c9e13e9fff50c09859b2f5664f

Sorunların çözülememesi ya da krizlerin yönetilememesinin, berbat durumlarda ‘yabancı güçler, ekonomistler, analistler ve müellifler yüzünden’ olmadığını belirtiyor ve şöyle söylüyor:

Öyle ya, sansür yasası Meclis’te tartışılırken muhalefet milletvekillerine söylendiği üzere, bu maddeden ‘kimse ceza almayacağı’ fısıldanıyor. O vakit? 

Tüm bunların akabinde, iktisatta meselelerin olduğu saklanamazken, bilgilerin yorumlanması büyük bir soru işareti oluşturuyor.

s 321d27a02be488b4970f2c7b9f8d547678313b9b

Ekonomik datalar, Hazine ve Maliye Bakanı Nureddin Nebati’nin de sık sık belirttiği Heterodoks görüş cilt yola çıkarsak farklı görüşler üzerinden yorumlanabilir. Finansal piyasalardaysa beklentiler konum açtırır, gerçekler kapattırır. Hatta yeniden Nebati’nin belirttiği halde davranışsal finans ve nöroekonomi de insanın seçimlerindeki değişkenliğe dayanır ki bunlar fizik, kimya üzere müspet ilimler değillerdir.

Mesela Merkez Bankası’nın resmi enflasyon maksatları 2012 yılından bu yana yüzde 5 düzeyinde bulunuyor.

s 41362032b7d375553938c465c158b7f00a87c739

Dilerseniz buradan bakarak görebilirsiniz. Bu gayelere nazaran yatırım kararı veren birileri durumu dezenformasyon olarak mı görmeli?

Hazine ve Maliye Bakanı Nureddin Nebati’nin bu paylaşımları da çok dikkat çekmişti.

s a286ef9ec646332c6aee09a7a99ea99c54edd87a

twitter.com

Nedeni de bu paylaşımların yapıldığı 11 Eylül 2022’den iki gün sonra 13 Eylül’de başlayan düşüşle endeks 3.700 düzeylerinden 13 gün içinde 3.000’lere inmişti.

s 05612f652e2be57ac3cf98856ec6788499821269

twitter.com

Hatta yükselişin ve sonrasında düşüşün arkasında manipülatörler olduğu ortaya çıkmış mahkemece tutuklanmışlardı.

Son olarak geçen yıl Merkez Bankası Lideri Prof. Dr. Şahap Kavcıoğlu, faiz indirimleri için evvel enflasyonda düşüşü, akabinde çekirdek enflasyonda düşüşü izleyeceklerini belirtirken, ikisi de yükselişe geçmesine rağmen faiz indirimlerine gitmişti.

s 6af657e15e94493d9c78855d2f1bebf0158b4d78

Tüm bu gelişmeler ışığında iktisat tarafında kimi durumların nispi olması ve idare bazında yönlendirmelerden yola çıkarak beklentiler, senaryolar, gayelerin özerk bir bölgede kalması işin tabiatı gereği bir kenarda duruyor.

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.